یک فیلم تازه، مسئله ختنه زنان درآفریقا را مرکزتوجه قرارداده است

از: کارولین ویور 19.11.09

یک فیلم مستند تازه، مبارزات فعالان حقوق بشری درراه پایان دادن به عمل ختنه زنان، یک سنت دیرینه و خشونت بارکه هنوز هم هرساله برروی میلیون ها زن و دخترجوان درآفریقا انجام می شود را نشان می دهد. فعالان حقوق بشری به ختنه زنان که به نام  FGM یا بریدن آلت تناسلی زنان نیز شناخته می شود، به عنوان عملی درراه نقض حقوق اصلی انسانی نگاه می کنند.  یکی ازدلایل عمده این ناقص سازی جنسی زنان، کنترل یا کم کردن میل جنسی درآنان است. دربسیاری موارد عمل ختنه برروی زنان موجب مرگ آن ها می شود و درمواردی دیگرآنان را ناقص العضو و مادام العمردچاردرد و ناتوانی می کند.

آگنس پاریو، یک فعال ضد ختنه زنان درکشورکنیا می گوید:« من ۱۴ساله بودم که آلت تناسلی مرا بریدند. در آن زمان من کوشیدم جلوی این کار را بگیرم. اطرافیانم مرا بزدل و ترسو خواندند. فشارهای زیادی ازداخل جامعه و درمیان دوستان نزدیکم وجود داشت که باعث می شد من بخواهم به آنان ثابت کنم که ترسو نیستم.اما من این عمل را نفرت انگیزیافتم. تمام سال های بعد این نفرت با من رشد کرد و بزرگ تر شد و تصمیم گرفتم نگذارم هرگزاین عمل روی دخترمن  یا هرکسی که به حرف من توجه دارد انجام شود.

فعالیت های پاریو و همراهان اوکه در سومالی، تانزانیا، برکینا فاسو و مالی تحت عنوان«خیزش آفریقا» از یک دهکده به دهکده دیگری می روند و زنان و دختران را در مورد ناقص سازی جنسی زنان آگاه می کنند یک جنبش مردمی است. جنبشی برای پایان بخشیدن به بریدن آلت تناسلی زنان که توسط «پائولا هردیا» برای به دست آوردن حقوق برابر و پیشبرد موارد حقوق بشری در آفریقا پایه ریزی شده است.

نخستین صحنه فیلم تازه ختنه زنان درآفریقا با داستان غم انگیزدختر ۱۴ ساله ای به نام «ماری سولیو» آغاز می شود که روزختنه شدن خود را به یاد می آورد:«پدرم تصمیم گرفت مرا شوهر بدهد. من مخالفت کردم و گفتم می خواهم به درس خواندن ادامه بدهم. آن ها مرا کتک زدند. بعد تمام لباس هایم را درآوردند و مرا لخت و عریان کتک زدند. من سعی کردم فرار کنم اما آن ها بالاخره مرا پیدا کردند. من آنجا درمیان جنگل مدت ها گریه کردم. اما کسی آنجا نبود. جایی هم نداشتم که به آنجا پناه ببرم. آن ها مرا پیدا کردند و با کتک به خانه شوهرفرستادند.»

بیش از۱۰۰ میلیون زن و دخترجوان تاکنون درکشورهای آفریقایی ختنه شده اند. عملی که موجب بریدن بخش عمده ای از آلت تناسلی این زنان می شود. گاه این آلت بری باعث تنگ کردن مجرای مهبل با ایجاد یک مهر و موم پوششی می شود که فقط یک مجرای کوچک برای ادرار و قاعدگی باز می گذارد و نزدیکی جنسی و زایمان را برای این زنان به شدت دردناک و گاه حتی کشنده می کند. عمل بریدن آلت تناسلی درزنان گاه باعث خونریزی های شدیدی می شود و مرگ آنی یا دردهای مزمن به همراه می آورد. بنا برگفته پزشکان، ختنه زنان موجب پیدایش دردهای روحی چند جانبه ای نیز می شود.

بسیاری از فعالان حقوق بشری درمبارزات خود علیه ختنه زنان خاطرنشان ساخته اند که این سنت کهن دربسیاری از کشورهای اسلامی رایج نیست و در قرآن نیزچیزی درارتباط با آن نوشته نشده است. در سومالی،  جایی که بیشتردختران درسن ۸ سالگی ختنه می شوند، فیلم یک فعال حقوق بشری ضد ختنه به نام «حوا محمد» را نشان می دهد که از یک کلاس درس درمدرسه ای دیدار می کند. او به دختران خردسال حاضر در کلاس می گوید خداوند اعضای تناسلی زنانه را برای دلیل خاصی خلق کرده است بنا براین بریدن آن نمی تواند کاردرستی باشد:«انگار که بخواهیم درکارخدا دست ببریم و چیزی را که او به ما داده است را نابود کنیم.»

بخش دیگری از این فعالیت ها، ایجاد ارتباط با کسانی است که این عمل ختنه را برروی زنان و دختران انجام می دهند. کسانی که اغلب از میان زنان بی سواد در دهات و قریات مختلف برخاسته اند. این فعالان به ختنه کنندگان می آموزند که عمل بریدن آلت تناسلی یک زن دیگر توسط آن ها کار اشتباهی است و سپس به این زنان کمک می کنند که مشاغل دیگری را برای امرار معاش خود پیدا کنند.

درسال  ۲۰۰۰، دو دختر نوجوان، دوخواهر به نام های ادنا و بئاتریس کاندی مطلع شدند که پدرشان قصد دارد تا به زودی آنان را وادار به ختنه شدن کند. این دو دختر از مرکزحقوق بشرو دمکراسی تقاضای کمک کردند. وکیل حقوق بشری این مرکز توانست از طرق قانونی جلوی انجام عمل بریدن آلت تناسلی این دو دختر جوان را بگیرد.

بئاتریس روبه دوربین می گوید:«در ابتدا پدرم خیلی با ما عصبانی بود چون ما او را به دادگاه کشیدیم. این نخستین بار بود که چنین اتفاقی در کنیا می افتاد. درواقع با این کار تاریخ ساز و بردن پدرمان به دادگاه  توانستیم جلوی ختنه شدن خودمان را بگیریم.»

هرچند دولت کنیا ختنه دختران زیر  ۱۸ سال را ممنوع ساخته است اما هنوز هم این عمل به طورگسترده ای در سراسر این کشورانجام می شود. آگنس پریو که عضوقبیله ای به نام «ماسائی» است، اخیرا خانه امنی برای دختران و زنان جوان تاسیس کرده است. جایی که او در آن به این دختران و زنان آموزش هایی در ارتباط با آداب و سنن قدیمی می دهد تا آن ها را هرچه بیشتر برای زندگی درجامعه آماده کند. او هم چنین ساکنان دهات و شهرهای کوچک ازجمله زنان، دختران ووالدین آنان را از قوانین مختلف مطلع می سازد:« ما به آن ها می گوییم آیا می دانید که با ختنه کردن دختر زیرسن قانونی شما قانون شکنی می کنید؟ به آن ها می گوییم شکستن قانون به این صورت شما را به زندان می اندازد. برخی اوقات به آن ها می گوییم، می دانید که هنگام ختنه کردن شما دستتان را به خون بدن فرد دیگری آلوده می کنید و ممکن است این فرد  حامل میکرب بیماری های کشنده ای ازقبیل ایدز باشد وشما را هم آلوده کند؟»

پریو که اخیرا برای تبلیغات فیلم مستند ختنه زنان درنیویورک به سرمی برد می گوید هنگامی که برای اولین باردرمخالفت با ختنه زنان به فعالیت پرداخت اغلب مردم اورا دیوانه خطاب می کردند. شوهرپریو نیزپس از آنکه او را نابودکننده آداب و رسوم فرهنگی کشورشان خواند او را ترک کرد و پریو مجبورشد چهارفرزند خود را به تنهایی بزرگ کند:« دراوائل کار، این فعالیت ها برای من خطرجانی هم به همراه داشت. من موجب خشم بسیاری از افرادی شده بودم که می کوشیدند صدای مرا خفه کنند تا اعتقادات عمیق فرهنگی که ریشه درقرن ها دارد را حفظ کنند. به نظرآن ها من دیوانه بودم که درباره اعضای تناسلی زنان درملاء عام صحبت می کردم. مسئله ای که به نوعی «تابو» بود.»

اما امروز مسئله ختنه زنان و صحبت درباره آن دیگر یک «تابو» محسوب نمی شود:«امروزه همه درباره آن صحبت می کنند. بدون هیچ ترس و واهمه ای. همین مسئله باعث شده است که ما بتوانیم قدم های بیشتری به جلو برداریم و من می دانم درجنگی که درپیش دارم موفق خواهم شد.»